وزارت علوم، تحقيقات و فناوری
نظامآموزشي و چگونگي ارزشيابي مدارك تحصيلي
دانشگاههاي کشورهای تازه استقلال یافته
(شامل جمهوری آذربایجان)
و دستورالعمل نحوه انتقال
رشته هاي گروه مهندسی-علوم
تحصيلات پيش دانشگاهي
تحصيلات دانشگاهي
نحوه ارزشیبابی مدارک تحصیلی
معرفی دانشگاههای جمهوریهای تازه استقلال یافته
(شامل جمهوری آذربايجان)
جدول چگونگی ارزشیابی مدارک تحصیلی دانشگاه های جمهوری های تازه استقلال یافته
مدارک لازم برای انتقال دانشجويان
آموزش ابتدايي عمومي در جمهوريهاي تازه استقلال يافته از هفت سالگي آغاز ميشود و به مدت چهار سال ادامه دارد. سپس دانش آموزان دوره پنج يا شش ساله آموزش پايه عمومي - حرفهاي را طي ميكنند و سرانجام وارد دوره دو ساله آموزش متوسطه عمومي يا حرفهاي ميشوند. از اين رو طول تحصيلات پيش دانشگاهي در اين كشورها يازده تا دوازده سال ميباشد.
نظام آموزشي جمهوريهاي تازه استقلال يافته مشابه كشور فدراتيو روسيه ميباشد، بنابراين تكيه ما در اين مبحث بيشتر بر روي همين كشور است.
مراكز آموزش عالي در روسيه به چهار دسته شامل دانشگاه هاي دولتي، مراكز كارآموزي تخصصي، كالجهاي دولتي و مؤسسات آموزش عالي خصوصي تقسيم ميشوند.
مراكز آموزش دولتي شامل دانشگاهها، دانشگاههاي صنعتي، مؤسسات كشاورزي، مؤسسات حقوقي، مؤسسات و مراكز پزشكي، تربيت معلم و غيره ميباشند.
پذيرش دانشجويان روسي در دانشگاهها توسط كميته دولتي فدراتيو روسيه براساس داشتن ديپلم دبيرستان و قبولي در امتحان ورودي انجام ميشود. امتيازهاي بدست آمده در امتحان ورودي نيز نقش عمدهاي در پذيرش دانشجويان روسي دارد. تحصيلات رايگان دانشگاهي فقط شامل افرادي ميشود كه حد نصاب لازم را در امتحان ورودي دانشگاه مربوط كسب نموده باشند.
تصميمگيري جهت پذيرش دانشجويان خارجي، به عهده مراكز آموزش عالي است. دانشجوي خارجي يك سال دوره پيش دانشگاهي1 كه اصولاً تكيه بر فراگيري زبان روسي (عمومي و علمي) دارد را طي ميكند و ملزم به پرداخت شهريه براي تحصيل ميباشد.
1. :Bakalavr شامل سه و نيم تا چهار سال تحصيل است.
دانشجويان آموزشهاي پايه را در علوم فني مهندسي، علوم انساني و هنر ميگذرانند و مهارتهاي حرفهاي كسب ميكنند و در كنار آن، دورههاي تخصصي نيز وجود دارد كه در پايان تحصيل منجر به اخذ ديپلمهاي تخصصي ميشوند. زمان تدريس بر حسب ساعت ميباشد.
سال تحصيلي در اغلب دانشگاه ها شامل دو نيم سال 16-17 هفته اي مي باشد كه در پايان هر نيم سال 3-4 هفته زمان امتحانات است.
2. :Magister/Diploma شامل پنج تا شش سال تحصيل است.
اين دوره به صورت پيوسته می باشد و شرط ورود به آن، داشتن ديپلم دبيرستان است.
دوره های 1 الی 2 ساله Magister نيز با شرط داشتن مدرک کارشناسی برگزار می شود.
اين دوره شامل مجموعهاي از دروس تعيين شده و همراه با ارايه پاياننامه تحصيلي ميباشد.
3.(Ph.D.) : شامل سه تا چهار سال تحصيل است.
براي ورود به اين دوره داشتن مدرك كارشناسي ارشد الزامي است.
اين دوره پژوهشي و آموزشي ميباشد و در پايان دانشجو از پايان نامه پژوهشي دفاع مينمايد.
1. مدارك Bakalavr صادره از دانشگاههاي معرفي شده، با حداقل 4 سال تحصيل به شرط دارا بودن ديپلم 12 ساله دبيرستان يا پيش دانشگاهي، پس از بررسي علمي كه شامل آزمون كتبي و يا مصاحبه علمي است، در صورت موفقيت "كارشناسي" ارزشيابي ميشوند.
2. مدارك Magister/Specialist Diploma صادره از دانشگاههاي معرفي شده با توجه به دورههاي تحصيلي قبل از دانشگاه و محتواي دروس دانشگاهي، با حداقل پنج سال تحصيل و به شرط دارا بودن ديپلم 12 ساله دبيرستان يا پيش دانشگاهي، ِا با دارا بودن مدرک کارشناسی معتبر با حداقل يک الی دو سال تحصيل، پس از بررسی علمی که شامل آزمون کتبی و يا مصاحبه علمی است، در صورت موفقيت "كارشناسي ارشد" ارزشيابی می شوند.
در صورتی که مدرک مقاطع Bakalavr و Magistr (يا Specialist Diploma) از دانشگاههاي اين حوزه جداگانه ارائه شود، اخذ آزمون از هر مقطع بطور مستقل الزامی است.
در صورتی که مدارک مقاطع ياد شده يکجا ارائه شود، اخذ آزمون Magistr (يا Specialist Diploma) کفايت می کند. همچنين چنانچه متقاضی با ارائه تقاضای کتبی، خواستار مدرک Magistr (يا Specialist Diploma) حود به ماخذ "كارشناسي" باشد، آزمون در سطح کارشناسی به عمل خواهد آمد.
3. مدارك (Ph.D.) Kandidat Nauk صادره از دانشگاههاي معرفي شده، با حداقل سه سال تحصيل به شرط دارا بودن مدرك كارشناسي ارشد معتبر و انتشار يك مقاله علمي از رساله دكترا در مجلات معتبر علمي بينالمللي منتشره در کشورهای غير از جمهوری های تازه استقلال يافته، "دكترا" ارزشيابي ميشوند.
شايان ذکر است مقاله بايد در زمان ارزشيابی به چاپ رسيده و دانش آموخته مولف اصلی آن باشد. همچنين مقالات ارائه شده در کنفرانس ها حتی اگر نمايه بين المللی داشته باشند، احصاء نمی شوند.
تبصره 1: دانشجويان بورسيه وزارت علوم، تحقيقات و فناوري به اين دليل كه از گزينشهاي علمي مربوط قبول شده و در طول تحصيل تحت نظارت علمي اداره كل بورس و اعزام و نماينده علمی وزارت متبوع بوده اند ملزم به ارایه مقاله موضوع بند 3 نیستند.
منظور از نظارت علمي، ارايه گزارش منظم پيشرفت علمي شش ماهه به نماينده علمي وزارت متبوع مستقر در سفارت جمهوري اسلامي ايران در مسكو (شش گزارش در طول دوره تحصيل دكترا) و تأييد مشاور علمي مستقر در اداره كل بورس و اعزام است.
تبصره 2: مدارك موضوع بندهاي دو، سه و چهار صادره از دانشگاههايي كه نامشان در فهرست اين صفحه آورده نشده است نيز به شرط آنكه تاريخ اتمام تحصيلات قبل از ژانويه 2002 ميلادي باشد بر اساس معيار مذكور در همان بندها بررسي و ارزشيابي ميشوند.
4. مدارك تحصيلي رشته زبان روسي از دانشگاههاي معتبر سه جمهوري اكراين، روسيه و بلاروس در صورت رعايت ساير ضوابط، از طريق ابررسی کيفی (اخذ آزمون، درخواست انتشار مقاله) قابل بررسی ميباشد.
دانشجوياني كه در مراكز آموزش عالي جمهوريهاي تازه استقلال يافته مشغول به تحصيل ميباشند ولي نام مركز محل تحصيل آنها در اين فهرست نيست، نيازمند هماهنگي اوليه و كامل با اداره كل امور دانشآموختگان ميباشند، در غير اين صورت مشكلات ناشي از عدم ارزشيابي مدرك تحصيليشان متوجه آنان خواهد بود.
جمهوری آذربايجان
|
1- Baku State University (www.bsu.az)
|
1- دانشگاه دولتي باكو در كليه مقاطع تحصيلي (کارشناسی، کارشناسی ارشد و دکترا)
|
|
2- Azerbaijan University of Architecture and Construction (www.azmiu-edu.com)
|
2- دانشگاه معماری و ساختمان آذربایجان در كليه مقاطع تحصيلي (کارشناسی، کارشناسی ارشد و دکترا)
|
|
3- Azerbaijan Technical University (www.aztu.org)
|
3- دانشگاه صنعتي آذربايجان صرفا تا سطح كارشناسي
|
|
4- Azerbaijan State Oil Academy (www.adna.baku.az)
|
4- آكادمي (دانشگاه) دولتي نفت آذربايجان صرفا تا سطح كارشناسي
|
|
5- Nakhchivan State University (www.ndu.edu.az)
|
5- دانشگاه دولتی نخجوان صرفا تا سطح كارشناسي
|
|
6- Azerbaijan National Academy of Sciences (www.science.az)
|
6- آکادمی ملی علوم آذربايجان صرفا در مقطع دکترا
|
|
7- Khazar University (www.khazar.org)
|
7- دانشگاه خزر صرفا تا مقطع كارشناسي در دانشكده هاي اقتصاد و مديريت، معماري و مهندسي و علوم كاربردي، حقوق، هنر و علوم انساني و علوم اجتماعي
|
|
8- Baku Music Academy
|
8- آکادمی موسيقی باکو صرفا تا سطح كارشناسي ارشد
|
|
ارزشیابی
|
شرایط
|
مدارك
|
|
در صورت موفقيت در آزمون علمي2 «كارشناسي» |
چهار سال تحصيل در موسسات معتبر و داشتن ديپلم 12 ساله دبيرستان يا پيش دانشگاهي
|
Bakalavr (Bachelor) |
|
در صورت موفقيت در آزمون علمي3 «كارشناسي ارشد» |
1- پنج الی شش سال تحصيل پيوسته در موسسات معتبر و داشتن ديپلم 12 ساله دبيرستان يا پيش دانشگاهي
2- يک الی دو سال تحصيل در موسسات معتبر و داشتن مدرک کارشناسی معتبر
|
Magister/Specialist Diploma (Master) |
|
در صورت انتشار يك مقاله علمي برگرفته از رساله دكترا در نشريات معتبر علمي-پژوهشی دارای نمايه بينالمللي و منتشره در کشورهای غير از جمهوري های تاره استقلال يافته4 «دکترا»
|
حداقل سه سال تحصيل در موسسات معتبر و داشتن كارشناسي ارشد معتبر
|
Kandidat Nauk (Ph.D.) |
1) دوره پیش دانشگاهی و آمادگی زبان جزو سنوات تحصیل محسوب نمی شود.
2) آزمون علمی از برخی دروس اصلی و تخصصی رشته مربوط در سطح "کارشناسی" به عمل می آید.
3) آزمون علمی از برخی دروس اصلی و تخصصی رشته مربوط در سطح "کارشناسی ارشد" به عمل می آید.
در صورتی که مدارک مقاطع Bakalavr و Magister (یا Specialist Diploma) از دانشگاه های حوزه یاد شده جداگانه ارائه شود، اخذ آزمون از هر مقطع بطور مستقل الزامی است.
در صورتی که مدارک مقاطع یاد شده یکجا ارائه شود، اخذ آزمون از Magister (یا Specialist Diploma) کفایت می کند.
همچنین چنانچه متقاضی با ارائه تقاضای کتبی، خواستار ارزشیابی مدرک Magister (یا Specialist Diploma) خود به ماخذ "کارشناسی" باشد، آزمون در سطح کارشناسی به عمل خواهد آمد.
4) مقالات باید در زمان ارزشیابی به چاپ رسیده و دانش آموخته مولف اصلی آن باشد. همچنین مقالات ارائه شده در کنفرانس ها حتی اگر نمایه بین المللی داشته باشند، احصاء نمی شوند.
مقدمه: در اجرای بند ح تبصره 17 قانون بودجه سال 83 کل کشور، مصوب مجلس شورای اسلامی، دستورالعمل نحوه انتقال دانشجويان ايرانی شاغل به تحصيل در خارج از کشور به دانشگاهها و موسسه های آموزش عالی داخلی به شرح زير تنظيم و ابلاغ می شود.
ماده 1: برای رعايت اختصار، در اين دستورالعمل از واژه های رير استفاده شده است:
1-1 دستورالعمل: دستورالعمل نحوه انتقال دانشجويان ايرانی شاغل به تحصيل در خارج از کشور به دانشگاهها و موسسه های آموزش عالی داخل؛
1-2 وزارت: وزارت علوم، تحقيقات و فناوری؛
1-3 موسسه: دانشگاه، موسسه آموزش عالی يا مرکز پژوهشی دارای مجوز از وزارت؛
1-4 دانشجو: دانشجوی دارای تابعيت ايرانی شاغل به تحصيل در يکی از دانشگاهها و موسسه های آموزش عالی معتبر خارج از کشور.
ماده 2: شرايط عمومی انتقال به شرح زير است:
2-1 معتبر بودن موسسه مبدا از نظر وزارت؛
2-2 نداشتن منع قانونی برای ادامه تحصيل از نظر مقررات آموزشی و خدمت وظيفه عمومی؛
2-3 دارا بودن مدارک تحصيلی تائيد شده مقاطع قبلی؛
2-4 نداشتن بيش از يک سال وقفه تحصيلی در زمان تسليم تقاضا به موسسه؛
2-5 دارا بودن ديپلم دوازده ساله يا پيش دانشگاهی يا معادل ارزشيابی شده آن به تائيد وزارت آموزش و پرورش برای متقاضيان ادامه تحصيل در مقاطع کاردانی و کارشناسی.
ماده 3: شرايط اختصاصی انتقال به شرح زير است:
3-1 ميانگين نمرات امتحان کتبی پايان دوره کامل متوسطه يا پيش دانشگاهی، برای انتقال به دوره های کارشناسی کمتر از 12 و برای دوره های دکترای عمومی کمتر از 14 نباشد.
3-2 مقطع کاردانی و کارشناسی ناپيوسته: گذراندن حداقل 12 واحد درسی يا معادل آن در يک نيمسال تحصيلی.
3-3 مقطع کارشناسی پيوسته: گذراندن حداقل 24 واحد درسی يا معادل آن در يک سال تحصيلی با ميانگين کل حداقل 5/2 از 4 يا معادل آن.
3-4 مقطع کارشناسی ارشد ناپيوسته: گذراندن حداقل 14 واحد درسی يا معادل آن در يک سال تحصيلی با ميانگين کل حداقل 3 از 4 يا معادل آن.
3-5 مقطع دکترای حرفه ای دامپزشکی: گذراندن حداقل 48 واحد درسی يا معادل آن در دو سال تحصيلی با ميانگين کل حداقل 3 از 4 يا معادل آن.
3-6 مقطع دکترای تخصصی: حداکثر يک سال از دوره تحصيل تا زمان دفاع از رساله باقی مانده باشد. در موارد خاص شورای آموزشی موسسه اتخاذ تصميم خواهد کرد.
3-7 موسسات غيردولتی در دوره های کارشناسی و کارشناسی ارشد می توانند در صورتی که دانشجو دارای شرايط نمره و واحد مندرج در ماده 2 نباشد، منوط به آنکه از حداقل نمره قبولی (دوره متوسطه پيش دانشگاهی و ترم دانشگاهی) و تعداد واحدها از يک ترم رسمی کمتر نباشد، با تشخيص کميسيون موارد خاص، نسبت به پذيرش دانشجو اتخاذ تصميم نمايند.
تبصره 1: تعداد حداقل واحدهای درسی مورد نياز برای انتقال در مقطع کارشناسی برای فرزندان اعضای هيئت علمی دانشگاههای داخل کشور که بورسيه هستند و يا از فرصت مطالعاتی استفاده می کنند به نصف کاهش می يابد.
تبصره 2: در صورتی که ارزشيابی مدارک تحصيلی دانشجو در مقطع پائين تر با توجه به تعدادی از واحدهای گذرانده شده متقاضی در مقطع بالاتر انجام شده باشد، واحدهای مذکور به عنوان واحدهای گذرانده دانشجو در مقطع بالاتر محاسبه نمی شود.
تبصره 3: ارزشيابی و پذيرش تعداد واحدهای درسی گذرانده شده دانشجو وفق مقررات مربوط بر عهده موسسه پذيرنده است.
تبصره 4: مدارک تحصيلی دانشجو بايد به تائيد نمايندگی جمهوری اسلامی ايران در کشور محل تحصيل دانشجو رسيده باشد.
ماده 4: سقف ظرفيت پذيرش دانشجوی انتقالی و ميزان شهريه تحصيلی آنها توسط هيئت امنا تصويب خواهد شد.
تبصره 1: ميزان شهريه تحصيلی و سقف پذيرش دانشجوی انتقالی به تفکيک رشته تحصيلی در هر سال به تصويب هيئت امنا خواهد رسيد.
تبصره 2: فرزندان اعضای هيئت علمی و دانشجويان بورسيه خارج از کشور از پرداخت شهريه معاف خواهند بود و شهريه مامورين رسمی دولت به خارج از کشور در موسسات دولتی مطابق شهريه شبانه خواهد بود.
ماده 5: دانشجو در دوران تحصيل تابع مقررات و ضوابط مورد عمل موسسه پذيرنده است.
تبصره 1: موسسه می تواند ضمن رعايت شرايط اختصاصی ماده 3، از طريق برگزاری مصاحبه علمی، اتخاذ تصميم نمايد.
تبصره 2: ثبت نام دانشجويان بورسيه وزارت در خارج از کشور منوط به تائيد اداره کل بورس و امور دانشجويان خارج وزارت است.
ماده 6: تعداد و مشخصات واحدهائی که دانشجو بايد بگذراند و حداکثر مدت زمان مجاز برای اتمام تحصيل از سوی گروه آموزشی ذيربط موسسه پذيرنده تعيين می شود.
ماده 7: پذيرش دانشجو برای رشته ها و مقاطع تحصيلی داير در موسسه انجام می شود.
اين دستورالعمل در 7 ماده و 8 تبصره در تاريخ 1/7/83 به تصويب وزير علوم، تحقيقات و فناوری رسيد و پس از ابلاغ قابل اجرا است. ضمنا از تاريخ تصويب اين دستورالعمل، کليه آئين نامه ها و مصوبات قبلی و بخشنامه های مغاير با آن لغو می گردد.
مدارک لازم برای انتقال دانشجويان
1- اصل و فتوکپی مدرک ديپلم کامل متوسطه (پايان مدرک پيش دانشگاهی) با ريزنمرات آن.
2- اصل و فتوکپی گواهی اشتغال به تحصيل دانشگاه همراه با اصل و فتوکپی کليه ريزنمرات و مدارک تحصيلی دوره نيمه تمام (کارشناسیš